Bất thường trong vụ 20 triệu viên Tamiflu dự trữ: Lãng phí hàng trăm tỉ đồng mua thuốc sắp hết hạn


Trong 3 năm, cả nước chỉ có 91 trường hợp mắc bệnh cúm A nhưng Bộ Y tế đã đề xuất dự trữ 30 triệu viên thuốc, tương đương 3 triệu liều cho 3 triệu người. Và mặc dù Chính phủ đã điều chỉnh xuống còn 20 triệu viên nhưng 562 tỷ đồng từ Ngân sách nhà nước, tức là từ tiền thuế của dân đã được chi ra để “mua dự trữ”

Đào Tuấn

Ngày 21-10-2009, Báo Đại Đoàn Kết đã đăng một bức thư gửi Bộ trưởng Bộ Y tế của một bạn đọc, nhan đề “Đã là bệnh nhân mà còn bị đầy đọa như thế này sao” phản ánh nỗi khốn khố trong việc khám xét nghiệm và tìm thuốc tamiflu của người dân trước đại dịch cúm A bấy giờ.

Bức thư mở đầu bằng câu: Thưa ngài Bộ trưởng, chắc ngài cũng đồng ý với tôi là không ai muốn ốm đau cả. Đã chót đau ốm, lại mắc loại bệnh cả thế giới cùng sợ như Cúm A/H1N1 thì phải nhờ cả vào Bác sĩ. Tôi biết câu “Lương y như từ mẫu”. Tôi cũng lại biết cả câu “Qua sông phải lụy đò”. Nhưng đến khi con gái tôi ốm thì quả thực bây giờ có lụy cũng không lụy nổi nữa“. Bức thư tả lại cảnh “khám cúm” lúc bấy giờ như “nước sôi lửa bỏng” với “người nằm ngồi la liệt”, ai nấy khư khư một cái khẩu trang và tất cả các bệnh viện tràn đầy “không khí lây nhiễm”. Đó là tình trạng các bệnh nhi sốt tới 39oC “kèm theo một kết quả xét nghiệm dương tính với cúm A” phải chờ đợi tới 5-7 tiếng đồng hồ để được thông báo rằng “không cần phải xét nghiệm”, để được bác sĩ “dứt khoát không có thăm khám” gì cả hoặc “được mặc cả” nếu xét nghiệm âm tính gia đình phải trả 2,6 triệu đồng. “Nhưng như thế là con tôi, cùng với hàng trăm bệnh nhân dương tính với cúm A khác, không được quyền biết mình có thực sự bị bệnh hay không”. Nhưng như thế “rất nhiều nông dân, với mức thu nhập chỉ 40-50 ngàn đồng/tháng đã phải ôm những đứa trẻ 2-3 tuổi còn đỏ hỏn sốt miên man 39-40 độ C về quê vì không đủ tiền xét nghiệm”- Bức thư cay đắng viết.

Những người dân bấy giờ phải lùng sục mua thuốc Tamiflu ở khắp mọi bệnh viện từ chính quy tới vỉa hè nhưng đều chỉ nhận được câu trả lời “Không có là không có”. Người nào có thể mua được một hộp với giá 2-3 triệu đồng thì hoặc phải có “tay trong”, hoặc được coi là trúng số khi việc mua thuốc khó như mò kim đáy bể.

Hôm qua, trả lời phỏng vấn trên Tiền Phong, câu đầu tiên của Bộ trưởng Bộ Y tế, Tiến sĩ Nguyễn Quốc Triệu là: Việc mua bán Tamiflu diễn ra những năm 2005-2006. Lúc đó, ông chưa về làm Bộ trưởng Y tế. Cũng đến hôm qua, người dân mới biết đã có tới 9,7 triệu viên thuốc có mặt ở Việt Nam, đã được để trong kho cho đến hết hạn, và dù được Bộ Y tế “gia hạn thêm 1 năm”, cũng đã lại hết hạn cả lần gia hạn.

Rất nhiều con số đã được đưa ra khiến cho những người dân nói chung và những người chót có người thân nhiễm cúm phải căm hận vì sự thiếu trách nhiệm của những người vẫn vỗ ngực là “từ mẫu”: Trong 3 năm, cả nước chỉ có 91 trường hợp mắc bệnh cúm A nhưng Bộ Y tế đã đề xuất dự trữ 30 triệu viên thuốc, tương đương 3 triệu liều cho 3 triệu người. Và mặc dù Chính phủ đã điều chỉnh xuống còn 20 triệu viên nhưng 562 tỷ đồng từ Ngân sách nhà nước, tức là từ tiền thuế của dân đã được chi ra để “mua dự trữ”.

Thời đại dịch, đã có câu chuyện “giết ruồi bằng búa tạ” khi các bệnh viện cho dùng tamiflu “không cần xét nghiệm” một cách tràn lan,  trong khi bản thân loại thuốc này có thể  gây  ảo giác, ảnh hưởng  đến  trí  nhớ, thậm chí gây tử vong. Thì nay, câu chuyện “ruồi và búa tạ” còn mang một sắc thái khác. Trong cơ cấu giá thành được duyệt có phần chi cho thử tương đương sinh học, thực tế Bộ Y tế cũng đã chi tiền “thử” cho các nhà sản xuất với chi phí tương đương 17 đồng/viên, nhưng sự thật là họ đã không hề thử nghiệm trước khi đưa vào điều trị. Họ tiết kiệm 17 đồng cho một viên thuốc hay bấy giờ bệnh cúm “cháy nhà chết người” đến mức người ta mang luôn bệnh nhân ra làm chuột bạch? Hàng trăm tỷ đồng đã được “để trong kho” phòng trách nhiệm trong khi bệnh nhân không có nổi một liều sinh phẩm xét nghiệm, không có nổi một viên thuốc để đánh cược số phận với biện pháp “mặc kệ để tự khỏi bệnh”?

Tại sao ngành y tế đã không mua được nguyên liệu của Công ty Roche – công ty nghiên cứu và phát triển Tamiflu với hạn dùng 10 năm, để mua nguyên liệu của Ấn Độ với giá gấp đôi trong khi hạn dùng chỉ ba năm? Tại sao lại có đến 3 triệu liều thuốc được nhập trong khi chỉ có 91 bệnh nhân, trong khi các bệnh nhân cúm thực sự không mua nổi dù chỉ một viên thuốc? Tại sao giá nguyên liệu, chỉ trong thời gian ngắn, lại bị đội hơn 500 USD/kg so với giá kế hoạch của Bộ Y tế?

Câu trả lời hoàn toàn không đơn thuần màn tính “toàn thế giới” là đại dịch đã bị thổi phồng. Câu trả lời cũng không phải chỉ là sự “thiếu căn cứ thực tế về bệnh dịch tại Việt Nam”. Câu trả lời không hoàn toàn chỉ là sự thiếu trách nhiệm của các “từ mẫu”. Câu trả lời là 6 triệu USD, tương đương với 120 tỷ mà các hãng thuốc đã được lại quả và hàng loạt những dấu hỏi về các khoản hoa hồng mà khi đề xuất nhập 3 triệu liều tamiflu cho 91 bệnh nhân cúm A các quan chức ngành y tế đã được nhận. Và câu trả lời là vì “hoa hồng” người ta sẵn sàng thí mạng “chuột bạch” của dân chúng.

Trả lời phỏng vấn báo chí, sau câu đầu tiên phủ nhận trách nhiệm đối với việc nhập thuốc, Bộ trưởng Bộ Y tế, Tiến sĩ Nguyễn Quốc Triệu, vị Bộ trưởng có bộ mặt “quan phụ mẫu” nhất trong số các quan chức Chính phủ, nói câu thứ hai rằng: Việc xử lý phải chờ kết luận của Thủ tướng. Và câu trả lời thứ ba của ông: Tôi không thể có ý kiến gì hơn.

Liệu có thể giao tính mạng của 87 triệu dân cho một vị quan chức sợ trách nhiệm đến như vậy?

Nguồn: Đào Tuấn blog

————-

Bài trên Thanh Niên ngày 07/09/2010 lúc 22:57′

Bất thường trong vụ 20 triệu viên Tamiflu dự trữ: Lãng phí hàng trăm tỉ đồng mua thuốc sắp hết hạn

Theo tìm hiểu của Thanh Niên, Bộ Y tế không những đã mua giá đắt mà còn mua phải thuốcTamiflu có hạn dùng ngắn. Cả hai yếu tố này cộng lại đã gây lãng phí hàng trăm tỉ đồng của Nhà nước.

Vào thời điểm xảy ra đại dịch cúm H5N1, đầu tháng 11.2005,  tại Hà Nội, Bộ Y tế đã có cuộc họp với đại diện Công ty Roche về vấn đề cung cấp thuốc Tamiflu (hoạt chất Oseltamivir) và việc sản xuất thuốc có hoạt chất Oseltamivir tại VN. Sau đó, ngày 9.11.2005, Bộ Y tế đã có thông báo chính thức cho báo chí cho biết, Bộ Y tế đã có đơn đặt hàng mua 25 triệu viên nang Tamiflu với Roche, và đến tháng 8.2006 sẽ đáp ứng đủ số lượng mà VN cần mua. Roche cũng cam kết sẽ giúp VN thực hiện kế hoạch dự trữ, cung ứng thuốc điều trị và dự phòng cúm trong trường hợp xảy ra đại dịch tại VN.

Hai bên đã ký thỏa thuận về việc sản xuất thuốc điều trị cúm có hoạt chất Oseltamivir tại VN nếu các công ty của VN đáp ứng yêu cầu về nhà xưởng, trang thiết bị, yêu cầu kỹ thuật để hỗ trợ sản xuất viên nang có hoạt chất Oseltamivir. Tiếp đó, Roche đã thông báo giá bán nguyên liệu cho Bộ Y tế là 7.000 EUR/kg nguyên liệu sản xuất thuốc (tương đương khoảng 8.500 USD/kg tại thời điểm đó). Roche cũng cho biết sẽ cung cấp 2.500 kg nguyên liệu Oseltamivir cho làm ba đợt và sẽ hoàn thành không muộn hơn cuối năm 2006.

Thế nhưng, sau đó Bộ Y tế đã không đặt mua nguyên liệu của Roche mà đặt hàng của 4 công ty dược trong nước là Stada VN, Imexpharm, Pymepharco và Công ty cổ phần dược phẩm Cửu Long để mua nguyên liệu của nhà sản xuất Hetero Labs Limited (Ấn Độ) với giá cao hơn nhiều. So với giá mà Roche chào hàng, giá mua nguyên liệu của 4 công ty trên cao hơn từ 9.000 – 9.500 USD/kg. Với tổng số nguyên liệu đặt mua là hơn 2.000 kg, số tiền mua đắt hơn lên đến nhiều triệu USD.

Điều đáng nói hơn, Oseltamivir của Roche có hạn dùng là 10 năm trong khi nguyên liệu của nhà sản xuất Ấn Độ chỉ có hạn 3 năm. Việc mua Oseltamivir hạn dùng ngắn đã kéo theo một hệ quả khác là gần 10 triệu viên thuốc chống cúm sản xuất trong nước không có cơ hội sử dụng vì đến tháng 3.2009 là đã hết “date”, và tương lai sẽ phải đem đi tiêu hủy. Với giá thành gần 28.000 đồng/viên thuốc, số tiền chi cho gần 10 triệu viên lên tới trên 275 tỉ đồng.

Theo nguồn tin của Thanh Niên, nội tình vụ việc đang được đề nghị chuyển cơ quan điều tra làm rõ.

Advertisements

One thought on “Bất thường trong vụ 20 triệu viên Tamiflu dự trữ: Lãng phí hàng trăm tỉ đồng mua thuốc sắp hết hạn

  1. Pingback: TIN & BÀI của NGÀY 7-9-2010 « Ngoclinhvugia's Blog

Đã đóng bình luận.